CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO

  1. NAZWA PRODUKTU LECZNICZEGO


PENTASA, 1 g granulat o przedłużonym uwalnianiu



  1. SKŁAD JAKOŚCIOWY I ILOŚCIOWY


Mesalazinum

1 saszetka zawiera 1 g mesalazyny.


Pełny wykaz substancji pomocniczych, patrz  punkt 6.1.



  1. POSTAĆ FARMACEUTYCZNA


Granulat o przedłużonym uwalnianiu



  1. SZCZEGÓŁOWE DANE KLINICZNE


4.1 Wskazania do stosowania


Leczenie łagodnej i umiarkowanej postaci wrzodziejącego zapalenia jelita grubego.

Choroba Crohn’a.


4.2 Dawkowanie i sposób podawania


Dorośli:


Wrzodziejące zapalenie jelita grubego, leczenie czynnej fazy choroby:

Dawki należy ustalać indywidualnie, do 4 g na dobę w dawkach podzielonych.


Wrzodziejące zapalenie jelita grubego, leczenie podtrzymujące:

Zalecana dawka wynosi 2 g jeden raz na dobę.


Choroba Crohn’a, leczenie czynnej fazy choroby i leczenie podtrzymujące:

Dawki należy ustalać indywidualnie, do 4 g na dobę w dawkach podzielonych.


U pacjentów z czynną fazą choroby Crohn’a, u których nie występuje pożądana reakcja na leczenie dawką 4 g na dobę w ciągu 6 tygodni, oraz u pacjentów z chorobą Crohn’a, u których w czasie leczenia podtrzymującego dawką 4 g na dobę dochodzi do nawrotu aktywności choroby, należy zastosować inne leczenie.


Pacjenci w podeszłym wieku: Nie jest konieczne zmniejszenie dawki.


Pacjenci z zaburzeniami czynności nerek: Patrz punkt 4.4.


Populacja dziecięca:

Dane kliniczne dotyczące działania u dzieci (w wieku od 6 do 18 lat) są ograniczone.


Dzieci w wieku 6 lat i starsze:




Ogólne zalecenie jest takie, że połowa dawki dla dorosłych może być podawana dzieciom o masie ciała do 40 kg, a zwykła dawka dla dorosłych może być podawana dzieciom o masie ciała powyżej 40 kg.


Granulatu nie należy żuć ani rozgryzać.

Zawartość saszetki należy wysypać na język i połknąć, popijając wodą lub sokiem.

W celu uzyskania pożądanego działania zalecone dawki należy przyjmować regularnie i konsekwentnie.


4.3 Przeciwwskazania


Nadwrażliwość na substancję czynną lub na którąkolwiek substancję pomocniczą, lub salicylany.

Ciężkie zaburzenia czynności wątroby i (lub) nerek.

Wrzód żołądka lub dwunastnicy.

Skaza krwotoczna.


4.4 Specjalne ostrzeżenia i środki ostrożności dotyczące stosowania


U pacjentów z nadwrażliwością na sulfasalazynę należy zachować ostrożność ze względu na ryzyko uczulenia na salicylany. W przypadku wystąpienia ostrych objawów nietolerancji, takich jak kurcze mięśni, ból brzucha gorączka, silny ból głowy lub wysypka, należy natychmiast przerwać stosowanie leku.


Należy zachować środki ostrożności u pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby. Nie zaleca się stosowania preparatu u pacjentów z zaburzeniami czynności nerek. Nefrotoksyczne działanie mesalazyny należy podejrzewać u pacjentów, u których do rozwoju zaburzeń czynności nerek dochodzi w czasie terapii. Równoczesne stosowanie innych środków mających działanie nefrotoksyczne, takich jak niesteroidowe leki przeciwzapalne i azatiopryna, może zwiększać ryzyko zaburzeń ze strony nerek (patrz punkt 4.5).


W związku z leczeniem należy przeprowadzać badania krwi i moczu. Badania zalecane są przed rozpoczęciem leczenia, 2 tygodnie po rozpoczęciu leczenia, a następnie jeszcze 2-3 razy w odstępach 4-tygodniowych. W przypadku prawidłowych wyników kolejne badania kontrolne można przeprowadzać co 3 miesiące, o ile nie wystąpią inne objawy choroby. W takim przypadku badania powinny być przeprowadzone natychmiast po wystąpieniu objawów. Zalecane jest oznaczanie stężenia mocznika i kreatyniny w surowicy krwi oraz badanie osadu moczu i badanie na obecność methemoglobiny w moczu.


Pacjenci z zaburzeniami czynności płuc, w szczególności pacjenci z astmą, powinni pozostawać pod kontrolą w trakcie leczenia.


4.5 Interakcje z innymi produktami leczniczymi i inne rodzaje interakcji


Równoczesne leczenie azatiopryną lub 6-merkaptopuryną może zwiększać ryzyko zahamowania czynności szpiku (leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość, pancytopenia). W kilku badaniach stwierdzono, że częstość występowania leukopenii jest większa w przypadku leczenia skojarzonego mesalazyną i azatiopryną, niż samą azatiopryną. Przyczyna takiego stanu rzeczy nie jest jeszcze wyjaśniona.


4.6 Wpływ na płodność, ciążę i laktację


Ciąża:

Mesalazyna może być stosowana w ciąży tylko wówczas, gdy potencjalne korzyści dla matki przewyższają możliwe ryzyko dla płodu.


Mesalazyna przenika przez barierę łożyskową. Dostępne, ograniczone dane dotyczące stosowania tej substancji u kobiet w ciąży nie pozwalają na ocenę możliwych działań szkodliwych. W badaniach na zwierzętach i w kontrolowanych badaniach klinicznych u ludzi nie stwierdzono działania teratogennego mesalazyny.

Donoszono o zaburzeniach dotyczących krwi (leukopenia, małopłytkowość, niedokrwistość) u noworodków matek leczonych mesalazyną.


Karmienie piersią:

Mesalazyna może być stosowana w czasie karmienia piersią tylko wówczas, gdy potencjalne korzyści dla matki przewyższają możliwe ryzyko dla dziecka.


Mesalazyna przenika do mleka kobiecego. Stężenie mesalazyny w mleku matek jest mniejsze niż we krwi matek, natomiast stężenie metabolitu, acetylomesalazyny, jest podobne lub większe.

Nie przeprowadzano kontrolowanych badań klinicznych dotyczących stosowania mesalazyny u matek karmiących piersią.

Doświadczenie w stosowaniu doustnych postaci mesalazyny u kobiet karmiących piersią jest ograniczone. Nie można wykluczyć reakcji nadwrażliwości, takich jak biegunka.


4.7 Wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn


Mesalazyna nie ma wpływu lub wywiera nieistotny wpływ na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.


4.8 Działania niepożądane


W badaniach klinicznych najczęściej zgłaszanymi działaniami niepożądanymi są: biegunka (3%), nudności (3%), bóle brzucha (3%), bóle głowy (3%), wymioty (1%) oraz wysypka (1%).


Często

1/100, <1/10

Zaburzenia żołądka i jelit

biegunka, ból brzucha,

nudności, wymioty, wzdęcie

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

wysypka, pokrzywka


Zaburzenia ogólne i stany w miejscu podania

ból głowy, gorączka

Niezbyt często

1/1 000, <1/100

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

reakcje fotoalergiczne

Rzadko

1/10 000, <1/1 000

Zaburzenia serca

zapalenie mięśnia sercowego* i osierdzia*

Zaburzenia układu nerwowego

zawroty głowy

Zaburzenia żołądka i jelit

zwiększenie aktywności amylazy, zapalenie trzustki*

Bardzo rzadko

<1/10 000

Zaburzenia krwi i układu chłonnego

eozynofilia (jako część reakcji alergicznej), niedokrwistość, niedokrwistość aplastyczna, leukopenia (w tym granulocytopenia), małopłytkowość, agranulocytoza, pancytopenia

Zaburzenia układu nerwowego

neuropatia obwodowa, łagodne nadciśnienie wewnątrzczaszkowe (obserwowane u młodych ludzi w okresie pokwitania)

Zaburzenia układu oddechowego, klatki piersiowej i śródpiersia

reakcje alergiczne ze strony płuc
(w tym duszność, kaszel, alergiczne zapalenie pęcherzyków płucnych, eozynofilia płucna, naciek płucny, zapalenie płuc, skurcz oskrzeli)

Zaburzenia żołądka i jelit

zaostrzenie objawów zapalenia jelita grubego

Zaburzenia nerek i dróg moczowych

zaburzenia czynności nerek (w tym śródmiąższowe zapalenie nerek*, zespół nerczycowy), odbarwienie moczu, niewydolność nerek, która może ustępować po przerwaniu leczenia

Zaburzenia skóry i tkanki podskórnej

odwracalne łysienie, obrzęk Quinckego

Zaburzenia mięśniowo-szkieletowe i tkanki łącznej

ból mięśni, ból stawów, reakcje podobne do tocznia rumieniowatego

Zaburzenia układu immunologicznego

reakcje nadwrażliwości, gorączka polekowa

Zaburzenia wątroby i dróg żółciowych

zwiększenie aktywności enzymów wątrobowych i stężenia bilirubiny, hepatotoksyczność (w tym zapalenie wątroby*, marskość, niewydolność wątroby)


(*) mechanizm powodowanego przez mesalazynę zapalenia mięśnia sercowego, zapalenia osierdzia, zapalenia trzustki, zapalenia nerek i zapalenia wątroby jest nieznany, ale przypuszcza się, że może mieć podłoże alergiczne.


4.9 Przedawkowanie


Doświadczenie dotyczące przedawkowania mesalazyny jest ograniczone.

Ze względu na formułę granulatu o przedłużonym uwalnianiu oraz specyficzne właściwości farmakokinetyczne mesalazyny nie należy się spodziewać zatrucia, nawet po zastosowaniu dużych dawek.


Postępowanie w przypadku przedawkowania:

Kwasica lub zasadowica: przywrócenie równowagi kwasowo-zasadowej i elektrolitowej.

Odwodnienie: podanie płynów.

Hipoglikemia: podanie glukozy.

Dodatkowo płukanie żołądka i dożylne podanie elektrolitów w celu poprawienia diurezy.

Nie jest znane antidotum.



  1. WŁAŚCIWOŚCI FARMAKOLOGICZNE


5.1 Właściwości farmakodynamiczne


Grupa farmakoterapeutyczna: leki przeciwzapalne stosowane w chorobach jelit,
kod ATC: A 07 EC 02

Mesalazyna jest składnikiem czynnym sulfasalazyny, która już od wielu lat stosowana jest do leczenia wrzodziejącego zapalenia jelita grubego i choroby Crohn’a. Wyniki badań klinicznych wskazują, że wartość lecznicza mesalazyny, zarówno po podaniu doustnym jak i doodbytniczym, wydaje się raczej wynikać z miejscowego działania na zmienione zapalnie tkanki aniżeli z działania ogólnoustrojowego.

U pacjentów z chorobą zapalną jelita w zmienionych zapalnie tkankach jelita stwierdza się zwiększoną migrację leukocytów, nieprawidłowe wytwarzanie cytokin, zwiększoną produkcję metabolitów kwasu arachidonowego, szczególnie leukotrienu B4 oraz zwiększone wytwarzanie wolnych rodników. Farmakologiczne działania mesalazyny in vitro i in vivo polegają na hamowaniu chemotaksji leukocytów, zmniejszeniu wytwarzania cytokin i leukotrienów oraz usuwaniu wolnych rodników. Mechanizm działania mesalazyny nie został dotychczas określony.


5.2 Właściwości farmakokinetyczne

a) Ogólne właściwości substancji czynnej

Lecznicze działanie mesalazyny najprawdopodobniej zależy od miejscowego kontaktu preparatu z chorobowo zmienionym miejscem błony śluzowej jelita.

PENTASA granulat o przedłużonym uwalnianiu składa się z mikrogranulek mesalazyny powleczonych etylocelulozą. Po podaniu mesalazyna uwalniana jest z poszczególnych mikrogranulek w sposób ciągły, od dwunastnicy do odbytnicy, bez względu na pH jelita.

Niezależnie od czasu spożycia posiłku mikrogranulki docierają do dwunastnicy w ciągu 1 godziny po podaniu. U zdrowych ochotników średni czas przejścia przez jelito cienkie wynosi około 3-4 godziny.

Metabolizm

Mesalazyna jest metabolizowana w błonie śluzowej jelita oraz w wątrobie do N-acetylo-mesalazyny (acetylomesalazyny). Część procesu acetylacji zachodzi również w wyniku działania flory bakteryjnej okrężnicy. Wydaje się, że proces acetylacji jest niezależny od fenotypu pacjenta w odniesieniu do reakcji acetylacji.

Uważa się, że acetylomesalazyna jest nieaktywna pod względem klinicznym i toksykologicznym.

Wchłanianie

Na podstawie wyników badania moczu u zdrowych ochotników stwierdzono, że 30 50% przyjętej doustnie dawki ulega wchłonięciu, głównie z jelita cienkiego.

Mesalazynę można wykryć w osoczu już po 15 minutach po podaniu doustnym. Maksymalne stężenie osoczowe osiąga po 1-4 godzinach. Następnie jej stężenie zmniejsza się stopniowo i po 12 godzinach nie jest już wykrywalna. Krzywa stężenia osoczowego acetylomesalazyny przebiega według takiego samego wzorca, ale jej stężenia są zazwyczaj większe a eliminacja wolniejsza.

Wskaźnik metaboliczny acetylomesalazyny do mesalazyny w osoczu po podaniu doustnym wynosi od 3,5 do 1,3 po zastosowaniu dobowych dawek odpowiednio 500 mg x 3 i 2 g x 3, co sugeruje, że zależna od dawki acetylacja może być podporządkowana stopniowi nasycenia.

Średnie stężenie mesalazyny w osoczu w stanie równowagi wynosi około 2 μmol/l, 8 μmol/l i 12 μmol/l po podaniu dobowych dawek odpowiednio 1,5 g, 4 g i 6 g. Odpowiadają temu następujące stężenia acetylomesalazyny: 6 μmol/l, 13 μmol/l i 16 μmol/l.


Podanie doustne mesalazyny równocześnie z posiłkiem nie wpływa na jej pasaż i uwalnianie, natomiast zmniejsza jej wchłanianie.


Dystrybucja

Mesalazyna wiąże się z białkami krwi w około 50%, a acetylomesalazyna w około 80%.

Wydalanie

Osoczowy okres półtrwania mesalazyny wynosi około 40 minut, a acetylomesalazyny około 70 minut. Ze względu na fakt, że mesalazyna uwalniana jest w sposób ciągły na całej długości przewodu pokarmowego, nie można określić okresu półtrwania w fazie wydalania po podaniu doustnym. Badania wykazały, że stan równowagi przy podawaniu doustnym osiągany jest po 5 dniach leczenia.


Mesalazyna i acetylomesalazyna wydalane są z moczem i z kałem.

Wydalanie z moczem dotyczy przede wszystkim acetylomesalazyny.


b) Właściwości u ludzi

Patofizjologiczne zmiany obserwowane w czasie czynnej fazy choroby, takie jak biegunka i zwiększona kwaśność w obrębie jelita, tylko w niewielkim stopniu wpływają na dostarczanie mesalazyny do błony śluzowej jelita. U pacjentów z przyspieszonym pasażem jelitowym stwierdzano zmniejszenie wchłaniania do 20 25% dawki dobowej oraz odpowiednie zwiększenie wydalania z kałem.


U pacjentów z zaburzeniami czynności wątroby i nerek, wskutek wolniejszego wydalania i zwiększonego stężenia mesalazyny we krwi, istnieje zwiększone ryzyko uszkodzenia nerek.


5.3 Przedkliniczne dane o bezpieczeństwie


Ewidentne działanie toksyczne na nerki zostało dowiedzione u wszystkich gatunków. Na ogół toksyczne dawki były 5-10 razy większe niż dawki lecznicze stosowane u ludzi.


U zwierząt nie zaobserwowano żadnych istotnych działań toksycznych dotyczących przewodu pokarmowego, wątroby i układu krwiotwórczego.


Testy in vitro i badania in vivo nie wykazały żadnych oznak działania mutagennego. Badania na szczurach nie dostarczyły żadnych dowodów na zależne od mesalazyny zwiększenie częstości występowania guzów.



  1. DANE FARMACEUTYCZNE


6.1 Wykaz substancji pomocniczych


Etyloceluloza

Powidon


6.2 Niezgodności farmaceutyczne


Nieznane.


6.3 Okres ważności


2 lata.


6.4 Specjalne środki ostrożności podczas przechowywania


Nie przechowywać w temperaturze powyżej 25C.

Przechowywać w oryginalnym opakowaniu w celu ochrony przed światłem.


6.5 Rodzaj i zawartość opakowania


50 saszetek z folii Al w tekturowym pudełku.


6.6 Specjalne środki ostrożności dotyczące usuwania i przygotowania produktu leczniczego do stosowania


Wszelkie niewykorzystane resztki produktu lub jego odpady należy usunąć zgodnie z lokalnymi przepisami.



  1. PODMIOT ODPOWIEDZIALNY POSIADAJĄCY POZWOLENIE NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU


Ferring GmbH

Wittland 11

D-24109 Kiel

Niemcy



  1. NUMER(-Y) POZWOLENIA (Ń) NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU


8553



  1. DATA WYDANIA PIERWSZEGO POZWOLENIA NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU / DATA PRZEDŁUŻENIA POZWOLENIA


30/01/2001

26/10/2005

22/11/2006

23/10/2007



  1. DATA ZATWIERDZENIA LUB CZĘŚCIOWEJ ZMIANY TEKSTU CHARAKTERYSTYKI PRODUKTU LECZNICZEGO


13.09.2010 r.

8